Uitwerking Wintervet Workshop “Falen is het nieuwe winnen”
- André de Sterke
- 27 jan
- 5 minuten om te lezen
Datum: 23/01/2026 Trainer: André de Sterke
Inleiding
In de zorg voor dieren streven professionals naar de beste zorg. Elke handeling kan impact hebben op het leven en welzijn van een dier, dus dat is begrijpelijk.
Toch hebben we ook te maken met een sterke perfectionismecultuur: fouten mogen niet voorkomen en als ze gebeuren, worden ze zwaar gewogen. Juist door onszelf. De druk om geen misstappen te maken kan verlammend werken en dat heeft gevolgen voor zowel het individu, als het team.
We keken daarom in de workshop “Falen is het nieuwe winnen” in een veilige ruimte naar hoe we kijken naar fouten.
Wat doet een fout met je? Hoe reageer je op jezelf en op een collega wanneer er iets misgaat? En wat hebben we nodig om werkelijk te kunnen leren van die momenten?
Hieronder vinden jullie zoals beloofd de belangrijkste inzichten en leerpunten van beide groepen en mij als jullie trainer. Nogmaals dank voor jullie deelname en succes!
- André
Hoe we omgaan met fouten en met onszelf
De eerste oefening liet snel duidelijk zien iedereen een andere verhouding tot fouten heeft. Sommigen gaven aan vrij nuchter te kunnen kijken naar het idee van fouten maken. Niemand is immers perfect, en fouten horen bij het vak. Maar anderen, en dit waren er velen, bleken zeer hoge verwachtingen van zichzelf te hebben. Dit is begrijpelijk in een sector waarin een fout medische of emotionele gevolgen kan hebben en waar de meesten met veel passie voor dit beroep hebben gekozen.
Wat vervolgens in de volgende opdracht opviel, is dat we onze eigen fouten zwaarder beoordelen dan die van collega’s.
Dat bleek heel herkenbaar voor de meesten. Waar we bij een ander direct geneigd zijn te helpen, de schade te beperken en ondersteuning te bieden, reageren we op onszelf met stress, schaamte en fawning, of verkramping.
Er kwamen tijdens de workshop vier herkenbare automatische reacties naar voren bij het maken van een fout:
Fight: in de stress schieten en halsoverkop in de actie springen.
Freeze: blokkeren, niets meer weten, paniek, een collega het laten oplossen
Fawn: overcompenseren, proberen alles “goed te maken” en jezelf onderdanig opstellen.
Flight kwam ook ter sprake: vermijden, bagateliseren of zwijgen.
We behandelen onszelf dus vaak met minder begrip dan een collega in exact dezelfde situatie. Een groot deel van de groep herkende dit patroon, en het ondanks het korte tijdsbestek leidde tot waardevolle gesprekken over zelfbeeld, faalangst en professionele verantwoordelijkheid.
Van oordeel naar inzicht: het belang van verhelderen
Waar dus behoefte aan is, is rust in situaties waarin fouten (dreigen te) gebeuren. Deelnemers benoemden dat de eerste stap vaak niet het stressen en willen oplossen is, maar het verhelderen van de situatie.
In plaats van direct te handelen vanuit emotie, helpt het om:
Eerst de feiten te bekijken: wat is er feitelijk gebeurd?
De gedachten en gevoelens die daarbij opkomen te onderscheiden van die feiten.
Vervolgens pas te handelen: met overzicht en mildheid voor jezelf.
Deze aanpak geeft ruimte en zorgt ervoor dat actie niet alleen snel, maar ook doordacht wordt genomen. Het is een manier van werken die niet vanzelfsprekend is onder druk, zeker wanneer er hoge standaarden deze rust in de weg zitten.
Hier valt dus nog iets te leren en in de groeien… maar hoe?
Psychologische veiligheid: sleutel tot groei
Om de juiste randvoorwaarden voor het veilig fouten maken en ervan leren, kwam vanuit de deelnemers psychologische veiligheid meermaals naar voren. We verkenden samen de vraag: Wat betekent dat eigenlijk? En hoe creëer je het op de werkvloer?
De antwoorden uit de groep deel ik hieronder met jullie:
Een werkomgeving waarin fouten besproken kunnen worden zonder angst voor oordeel of afwijzing. Het liefst op regelmatige basis.ß
Teams waarin men op elkaar vertrouwt, niet alleen in vaardigheden maar ook in intenties. “Niemand maakt bewust fouten, hé.”
Leidinggevenden en senioren die zelf ook hun fouten delen, om zo de drempel te verlagen voor anderen. Juist als eerste!
Ruimte voor kwetsbaarheid, zonder dat dit als zwakte wordt gezien.
Psychologische veiligheid is een goede, maar gevaarlijke “buzzword”. Iedereen wil het, maar zelden staan we stil bij wat hiervoor nodig is.Hier moet actief aan gewerkt worden met tijd, taal en gedrag.
Ideeën uit de praktijk, gedeeld door de deelnemers
Dankzij jullie openheid en actieve deelname kwamen concrete suggesties voort die je in teams direct kunt toepassen:
Buddysysteem: werk met vaste collega’s waarmee je moeilijke situaties voor- en nabespreekt. Structureel, niet alleen als het misgaat.
Complimentencultuur: geef actief en oprecht erkenning voor inzet, leerhouding en samenwerking.
Incheckmomenten: start vergaderingen of werkdagen met een korte check-in: hoe zit je erbij? Wellicht heeft iemand wel een slechte dag.
Feiten vóór oordeel: neem tijd om aannames te toetsen voordat je conclusies trekt of reageert. Dat gaat over roddelen en klagen, maar heeft ook op jezelf betrekking!
Openheid vanuit senioren en management: wanneer ervaren collega’s eigen fouten delen, maakt dat ruimte voor een open cultuur.
Veel van jullie kwamen met concrete voorstellen, waar jullie vanaf deze week jullie steentje wilden gaan bijdragen. Blijf dat doen!
De rode draad
De workshop liet zien dat het thema "falen" veel losmaakt. Er is ongemak, maar ook nieuwsgierigheid en vanuit daar zin en energie om het iets nieuws te proberen. Wat vooral duidelijk werd: we hebben nog veel te leren. En dat is OK.
Want leren kan pas echt beginnen wanneer fouten niet worden gezien als bewijs van tekortkoming, maar als bron van beter worden.
Falen is het nieuwe winnen… want anders sta je stil.
Enkele deelnemers gaven aan dat ze met nieuwe ogen kijken naar hun eigen reacties. Dat ze vaker willen stilstaan voordat ze reageren. Dat ze willen oefenen met complimenten geven. Dat ze de eerste willen zijn om een fout te delen.
Ik hoop dat ik met jullie nieuwe medestanders heb in de strijd, om ons prachtige beroepsgroep stap voor stap mentaal veerkrachtiger en gezonder te maken!
Tot slot
Dank voor jullie interesse, openheid en inzet tijdens deze workshop. Ik hoop dat ik jullie heb geïnspireerd en dat jullie bevlogen weer terug aan het werk zijn gegaan. We hebben het mooiste wereldje waar we in werken! Laten we samen voor elkaar zorgen.
Voor degenen die mij nog niet op LinkedIn volgen, schrijf ik regelmatig over verschillende onderwerpen in het mentaal welzijn en persoonlijke ontwikkeling in de diergeneeskunde.
Wil je hier meer over weten? Stuur mij vooral een connectieverzoek! Ik heb vragen gekregen, of ik niet een nieuwsbrief wil starten zodat ik jullie, die meer over deze onderwerpen willen weten, direct kan bereiken en inspireren. Ik overweeg 2-wekelijkse frequentie...Als je dat ook graag wilt, of wil je onderwerpen aandragen, laat het mij vooral weten!
Wil je dit liever niet, kun je je ten alle tijden afmelden. Ook na deze ene mail.
Tot snel!
André
Opmerkingen